Yalnızlık’ı yazan ve ismini akımla eş anlamlı kılan Gabriel García Márquez olmuştur.

Pek çok şeyde olduğu gibi, edebiyatta da kalıcı olmanın sırrı, özümsenmiş eskiyi denenmemişi deneyerek dönüştürmekten geçtiğinden, böyle bir kuşaktan sonra gelecek genç yazarlar için hâlihazırda en iyi örnekleri verilmiş bir geleneğe katkıda bulunmanın anlamı yoktu.

En azından büyük düşünenler için.

Günümüzde kıta edebiyatı dâhilinde ürün veren ve eserleri farklı dillere çevrilen genç ve orta yaş yazarlardan Alejandro Zambra, Daniel Alarcón, Valeria Luiselli, Andrés Neuman gibileri etkileyiciliği sıradan ama dokunaklı hikâyeler anlatmada bulurken, 2003’te elli yaşında ölen Bolaño’nun öncülüğünü yaptığı diğer bir grup yazar ise çivisi çıkmış dünya hallerini işledikleri eserleriyle edebiyatı şekillendiriyorlar.

Latin Amerika’nın son yıllarda çıkardığı en sert ve aykırı yazarlardan biri olarak gösterilen ve yapıtlarında kanlı hesaplaşmaların, grotesk hayallerin eksik olmadığı El Salvadorlu Horacio Castellanos Moya da, gerçekliğin artık büyülü olmadığını düşünen ve kendisini Macondo’dan çok Los Angeles ya da bir başka Amerikan şehrine yakın hissedenlerden.

Sebep, yakın zamanda barış bildirisine imza attıkları için ‘başları derde giren’ akademisyenlerin akıbetini izleyen Türkiyeli okura tanıdık gelecektir: Solcu gerillalarla [Farabundo Martí National Liberation Front (FMLN)] çoğunluğunu asker ve tüccar kökenli siyasilerin oluşturduğu muhafazakârlar [Alianza Republicana Nacionalista (ARENA)] arasında 1980-1992 yılları arasında şiddetli bir iç savaşa dönüşen çatışmaların barışçıl yollarla son bulmasını isteyen Castellanos Moya’nın yazdıkları bazı El Salvadorluların ‘hassasiyet’lerine dokunmuştur. Moya, El Salvador’u terk etmek zorunda kalır ve 1988’de, Meksika’da sürgünde yaşayan bir grup Salvadorlu entelektüelin hikâyesini anlattığı ilk romanı La Diáspora’da yazdıklarını yaşamaya başlar adeta.

İlk romanından sonra uzun denilebilecek, 8 yıllık, bir ara verdikten sonra ülkesini terk etmek zorunda kalacağı El Asco: Thomas Bernhard en San Salvador’dan hemen önce yazdığı Yılanlarla Dans(Baile Con Serpientes)’ta da iç savaştan çıkmış El Salvador’dayızdır. Olaylar, kız kardeşinin dairesinde yaşayan sosyoloji mezunu işsiz genç Eduardo’nun mahallede beliren sarı Chevrolet’nin sahibi olan [ve Eduardo’nun sonraları Beti, Loli, Valentina ve Carmela isimlerini koyacağı dört yılanla birlikte yaşayan] Jacinto Bustillo’nun gizeminin peşine düşmesiyle başlar, dalgın bir okurun dikkatinden kaçabilecek tek cümlelik cinayetlerle [katliamlar mı demeli?] tempo gitgide artar ve sahibiyle yeri bir türlü tespit edilemeyen sarı Chevrolet’den, ülkenin